Saray’daki Cariyeler ’in Hepsi Padişahların Hanımları mıydı? Görevleri Nelerdi?

Saray’daki Cariyeler ’in Hepsi Padişahların Hanımları mıydı? Görevleri Nelerdi?
Osmanlı Padişahları, Harem dairelerinde istihdam ettikleri veya karı-koca hayatı yaşadıkları cariyelere şer-i şerifin hükümlerini aynen tatbik etmişlerdir. Osmanlı Hareminde Orhan Bey zamanından beri cariyelerin bulunduğu ve istihdam edildiği ifade edilmektedir. Ancak haremdeki sayıca artması, Fatih döneminden itibaren başlar. Zira Fatih devrinde devlet idaresi devşirmelerin eline geçtiği gibi haremde de böyle olmuştur. Nasıl devşirilen erkekler, Enderun Mektebinde  terbiye edilerek Osmanlı Devleti’nin askeri ve idari üst makamlarına yükselme imkanlarını elde etmişlerse, Harem mektebine alınan cariyeler de zekalarına, ahlaklarına ve güzelliklerine göre, evvela haremin hizmetçi statüsündeki grubu olan cariye, kalfa ve ustalar makamlarına ve sonra da Padişahlar tarafından seçilmeleri halinde Padişah ile karı koca hayatı yaşayan gözde, ikbal ve Kadın Efendi ve neticesinde valide sultan payelerine kadar yükselme imkanlarına kavuşabilmektedirler.
O halde harem mektebinde yetişen cariyeleri iki gruba ayırmak gerekir:
·         Birinci Grup, asıl haremin ve Padişah ile ailesinin hizmetini gören cariyeler grubudur ki, haremde sayıları bazen 400’e ve 500’e ulaşan cariyelerin %90 ‘ını bunlar teşkil etmektedir. Bunların, haremin ve Padişah ailesinin hizmetlerini ifa dışında herhangi bir şekilde Padişah ile karı koca hayatları mevzubahis değildir.
Bu hizmetçi cariyeler dört gruba ayrılır:
1-      Acemiler
2-      Cariyeler
3-      Kalfalar (Şakirdler)
4-      Ustalar (Gedikli Cariyeler)
Bu hizmetkar cariyelerin bekar olmaları ve haremde bulundukları sürece evlenmelerinin fiilen mümkün olmaması nedeniyle, her an şehzade veya Padişah’ın haremi arasına girmeleri her daim mümkündür. Padişah’ın haremi arasına girmediğinden veya giremediğinden dışarıdan evlenmek isteyenler, çırağ edilme adı altında evlendirilip haremden çıkarılırlardı.
·         İkinci Grup ise; Padişahın ailesi arasında yer alan gözdeler, ikballer ve kadın efendiler grubu idi.


Kaynak: OSAV -Prof. Dr. Ahmet Akgündüz –Doç. Dr. Said Öztürk

0 yorum:

Yorum Gönder