Şehzade Mustafa Neden Nasıl Öldürüldü (Katledildi) Sebebi Nedir? Kanuni Sultan Süleyman’ın oğlu

Admin | Salı, Ocak 15, 2013 | 0 yorum


Kanuni Sultan Süleyman’ın, oğlu Şehzade Mustafa’yı Hürrem Sultan’ın tahrikleriyle haksız yere öldürdüğü ve bu durumun Osmanlı tarihinde kötü bir dönüm noktası olduğu gibi rivayetler söz konusudur.

Acaba doğru mudur? Şehzade Mustafa’nın öldürülmesinin nedeni nedir? Şehzade Mustafa Hürrem Sultan yüzünden haksız yere mi öldürüldü?

‘’Kader hükmünü icra edince, insanların basar ve basireti bağlanıyor’’ kaidesi burada da geçerlidir. Meseleyi hemen bir hükme bağlamak doğru değildir. Tabi bu olayın tasvip edilecek bir yönü de yoktur.
Osmanlı tarihçilerinin beyanına göre, Şehzade Mustafa hayatta iken onunla beraber hayatta olan üç şehzade daha vardır; Şehzade Bayezid, Şehzade Cihangir ve Şehzade Selim. Sadrazam Rüstem Paşa ve Hürrem Sultan’ın ve hatta bazı tarihçilere göre Kanuninin meyli Şehzade Bayezid’e; Padişah, askerler, alimler ve meşayıhınmeyli Şehzade Mustafa’ya; harem halkının meyli ise babasıyla Saray’da beraber oturan ve sancağa çıkmayan Şehzade Cihangire idi. Selim hiç kimsenin aklından bile geçmiyordu. Zira kendi sancağında, çevresine toplanan musahiplerle eğlenceli bir hayat yaşıyordu. Taht işleri gündeme gelince de, ‘’Bakalım Mevla neyler? diye lakayt kalıyordu.

Ancak Kanuni Sultan Süleyman’ın eşi Hürrem Haseki Sultan’ın Şehzade Beyazid, Şehzade Selim ve Şehzade Cihangir’in annesi olması; Şehzade Mustafa’nın ise Mahi Devran Haseki Sultan’ın oğlu olması fitne ateşlemeye yeterli bir sebepti. Hürrem Sultan’ın ve Sultan Süleyman’ın biricik kızları Mihrimah Sultan ile evlenen ve 1544 yılında Sadrazamlık makamına gelen Rüstem Paşa, fitne ateşini körüklemeye başlar. Asıl arzusu Şehzade Bayezid’in tahta çıkmasıydı. Bunun için Şehzade Mustafa’nın tasfiye edilmesi gerekiyordu. Bu amaca ulaşmak üzere Damat, Kayınvalide ve kız bir plan hazırladılar. Osmanlı Devleti’ni en çok ürküten politik bir mevzu olan Anadolu’nun Şialaşmasını vesile ettiler.
Kanuni Sultan Süleyman Rüstem Paşa’nın komutasında İran Seferine çıkmak üzere bir ordu hazırlamıştı.

Bu olaydan sonrasını Solak-ı Zade’ den özetleyelim;
‘’Şaşılacak iştir ki, askerin dilinde hiç hoş olmayan sözler dolaşıyordu. Bazı gayr-ı makul sözler ile çadırlar dolup gizli ve aşikar söyleniyordu ki, ‘Padişah gayet kocaldı, yaşlılık vücudunu yıprattı. Bu günden sonra sefere çıkamaz. Onun için yerine Rüstem Paşayı Anadolu’ya serdar tayin etti. İnsaf o ki, Şehzade Mustafa yerlerine tahta geçmek istiyormuş; ancak Rüstem Paşa engel imiş’ Bu tür dedikodular tevatür derecesine geldi. ‘Söz yalan olmaz; yanlış olur’ dedikleri gibi, aslında Şehzade Mustafa yaşı kırkı geçmiş, ilim ve kahramanlık itibari ile şehzadeler arasından biricik idi. Ayrıca asker ve halk onu seviyor ve istiyordu. Maalesef bazı ahmaklar iyi niyetle ve bazıları ise kötü niyetle Şehzade Mustafa’ya bu sözleri ulaştırdılar ve onu isyan edecek merhaleye getirmeye çalıştılar’’.

İşte bu dedikodular üzerine, fesat şebekeleri, Şehzade Mustafa’nın İran Şah’ı Tahmasb ile gizlice ittifak yaptığına ve onun damadı olup babasını devireceğine Kanuni’yi ikna ettiler. Her ne kadar Kanuni, kendisine ilk açıldığında, ‘’Haşa Mustafa Ha’nım  bu küstahlığa cür’et ede. Bazı müfsidler kendi arzularını mülk ve saltanat ona kalmasın deyü iftira ederler’’ diye sert cevap vermesine rağmen, sahte mektuplar ve benzeri ve vesveselerle onun isyan edeceğine ve ihanet ettiğine inandı. Hatta 3. İran Seferi için yaptığı hazırlığa, Şehzade Mustafa’nın Konya Ereğlisi yakınlarında 30.000 kişilik bir orduyla katılmasını, ona isyan için geliyor zannetti.

Şehzade Mustafa Ne Zaman Nerede ve Nasıl Öldürüldü;
Rüstem Paşa’nın tahrikleri kötü amacına ulaşmış ve maalesef Şeyhülislam Ebüssuud Efendi’den de devlete isyan ettiğinden dolayı idam fetvası kamufleli bir şekilde alınmıştı. Bu fetva bile usulüne uygun alınmamıştır. Böylece araya giren müfsidlerin tahriki ile, Osmanlı tarihi’nin en acı ve haksız idamı gerçekleştirilmiştir.
960/1553 yılının Şevval ayında Sultan Mustafa babası ile görüşmek üzere geldiği çadırda boğdurulmuştur. Katli, devlete isyan suçundan dolayıdır; ancak deliller yanlış ve şahitler yalancıdır.

Kaynak: OSAV -Prof. Dr. Ahmet Akgündüz –Doç. Dr. Said Öztürk

Category: ,

0 yorum

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Nedir? Kimdir? Bilgilen